Brief Encounter 2

Het 'hoogtepunt' van Brief Encounter is, wat mij betreft, de slotscene.


De kracht van de scene zit 'm natuurlijk in het feit dat we hem voor de tweede keer te zien krijgen, maar dat alles wat op het eerste gezicht banaal en betekenisloos is, nu ineens doordrenkt van affect is. Het lijkt daardoor alsof  de beelden die wij als kijker zien, vermengen met herinneringen aan die beelden, waarbij de beelden tijdens dit mengen emotioneel beladen worden.

Daarmee illustreert deze scene het centrale narratieve procede. Op het niveau van de geschiedenis 'gebeurt' er niets: de twee geliefden ontmoeten elkaar telkens, maar 'consumeren' de liefde nooit - maar op het niveau van de vertelling gebeurt er des te meer. Op het moment dat Laura Jesson terugkijkt op de gebeurtenissen en het (in haar hoofd) bekent aan haar man krijgen de nietszeggende gebeurtenissen een betekenis, of liever de 'brief encounters' worden nu 'missed encounters,' d.w.z. het worden gemiste kansen, gebeurtenissen die niet hebben plaatsgevonden, keuzes die niet gemaakt zijn, maar die haar in haar verdere leven zullen blijven bespoken. 

(In de film zit zelfs een moment waarop de voice-over van Laura expliciet stelt: 'hij raakte me aan. Op het moment zelf merkte ik het niet, maar nu ik erop terugkijk is het overduidelijk voor me.' Maar ook op andere momenten zijn er kleine verschillen tussen wat zij verteld en wat we zien. Hierdoor wordt ze misschien niet helemaal een zgn 'onbetrouwbare verteller,' maar er ontstaat een kier tussen de gebeurtenissen, zoals we ze zien, en het verhaal dat verteld wordt.)

Op visueel niveau wordt de split tussen 'werkelijkheid' en de 'virtuele werkelijkheid' (de keuzes die niet gemaakt zijn, de alternatieve geschiedenissen, etc.) weergeven door het terugkerende motief van de spiegels. Er zijn talloze shots waarin spiegels de personages verdubbelen. De belangrijkste, en ostentatiefste is de shot in de trein, waarbij Laura mijmerend uit het raam kijkt.


Links Laura en profile. Haar gezicht is onleesbaar. Rechts, haar spookachtige verdubbeling en face. Ineens zien we haar gezichtsuitdrukking, en daardoor weten we haar emotionele gesteldheid. Deze tweede, ingeraamde ruimte waar ze in staart om weg te dromen is de ruimte van mijmering, van fantasie, zo blijkt als we via superimposition beelden zien van wat er tussen Laura en Alec had kunnen geboren (we zien beelden van denkbeeldige reizen die ze maken). 

Dit spiegelbeeld kijkt ons aan. Want, zo blijkt uit de film, haar bekentenis heeft een geadresseerde nodig, iemand die de affectieve inhoud, a.h.w. bevestigt.

Het einde van de film suggereert dat deze geadresseerde de inhoud van de bekentenis niet hoeft te kennen. Nadat Laura anderhalf uur lang haar verhaal zwijgend aan haar man Fred heeft verteld barst ze in tranen uit. Hij heeft niks gehoord, maar herkent haar emoties, noemt haar zwijgende reverie een 'nare droom' - zonder daar overigens dismissive over te zijn - en omhelst haar. Daarbij erkent hij haar raadsel, verhaal,  droom, verlangen en verlies als iets dat van haar blijft, en onleesbaar voor hem is. 

Tijdens deze omhelzing weet je als kijker: dit koppel redt het. 




Reacties

Populaire posts van deze blog

You Were Never Really Here

Lost in Humorous Translation.

Consuming Pleasures